265Japans spreekwoord ことわざ
無理が通れば道理引っ込む
むりがとおればどうりひっこむMuri ga tōreba dōri hikkomu
“Waar het onrecht doorgang vindt, trekt de rede zich terug.”
De betekenis
Elke gedoogde uitzondering doet het goede recht een stap wijken. Het spreekwoord stelt vast — en roept juist daardoor op: de rede houdt alleen stand als iemand haar vasthoudt.
De oorsprong
Kaart uit het iroha-spel van Edo, nog altijd actuele sociale observatie.
De karakters
- 無理 murionrecht, onredelijkheid
- が ga(onderwerp)
- 通れば
- 道理
- 引っ込む
がPartikelMarkeert het onderwerp: wie doet, of wat is.
In de praktijk
Trek je bij de kleine onrechtvaardigheden binnen je bereik niet terug.
Thema’s
Vergelijkbare spreekwoorden
- 219 この道や行く人なしに秋の暮 Deze weg — niemand anders die hem gaat. Herfstavond.
- 048 無くて七癖 Zelfs wie denkt er geen te hebben, heeft zeven eigenaardigheden.
- 053 旅は道連れ世は情け Op reis een metgezel, in het leven welwillendheid.
- 200 人の一生は重荷を負うて遠き道を行くが如し Het leven van een mens is een lange weg, afgelegd met een last; haasten dient tot niets.
- 294 智に働けば角が立つ。情に棹させば流される。意地を通せば窮屈だ。 Te veel verstand stoot. Te veel gevoel sleurt mee. Te veel wil knelt. Waarlijk, de mensenwereld is moeilijk bewoonbaar.