215Haiku 俳句
行く春や鳥啼き魚の目は泪
ゆくはるやとりなきうおのめはなみだYuku haru ya tori naki uo no me wa namida
“De lente vertrekt — vogels schreeuwen, er staan tranen in het oog van de vissen.”
De betekenis
Op het moment van vertrek lijkt alles het vertrek te bewenen. Afscheid kleurt de hele wereld; het gedicht aanvaardt het zonder schaamte — hechten is menselijk.
De oorsprong
Gecomponeerd bij het vertrek van Bashō's grote reis naar het noorden (1689).
De karakters
- 行く yukudie heengaat
- 春 harulente
- や yanadrukkelijke cesuur
- 鳥
- 啼き
- 魚
- の
- 目
- は
- 泪
やPartikelDe „en” van een open opsomming: onder andere. In een haiku is het de cesuur — een stilte die het vers doorsnijdt.
In de praktijk
Geef bij het volgende afscheid de ontroering haar plaats: zij eert wat was.
Thema’s
Vergelijkbare spreekwoorden
- 057 目は口ほどに物を言う De ogen zeggen evenveel als de mond.
- 091 魚心あれば水心 Houdt de vis van het water, dan houdt het water van de vis.
- 232 春や昔十五万石の城下かな Lente — eertijds een fiere stad aan de kasteelvoet, honderdvijftigduizend koku.
- 270 目は心の鏡 De ogen zijn de spiegel van het hart.
- 286 春はあけぼの In de lente is het de dageraad.